"Ευτυχία δεν είναι να κάνεις πάντα αυτό που θέλεις, αλλά να θέλεις πάντα αυτό που κάνεις" (Λέων Τολστόι)
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα γονείς. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα γονείς. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 8 Σεπτεμβρίου 2013

Η αρκούντως καλή μαμά




Η αρκούντως καλή μαμά είναι αυτή...

...που αποδέχεται την αγάπη που το παιδί της νιώθει γι' αυτή, αλλά επίσης αποδέχεται και το θυμό που μπορεί κάποτε αυτό να νιώσει για κείνη.

...που δέχεται ότι παρόλο που υπεραγαπάει το παιδί της, θα υπάρξουν και στιγμές στην κοινή τους ζωή που θα θέλει να το "πνίξει" από τα νεύρα της. 

...που το άλλο πρωί θα είναι δίπλα στο παιδί της, παρόλο που την προηγούμενη μέρα δέχτηκε επίθεση (λεκτική, σωματική, συναισθηματική) από αυτό, γιατί δεν ήταν καλή μαμά και δεν έκανε όλα τα χατήρια του. 

...που δέχεται τα αρνητικά συναισθήματα (τόσο τα δικά της όσο και του παιδιού της) χωρίς απαραίτητα να σημαίνει ότι κάθε φορά που αυτά έρχονται στην επιφάνεια, η σχέση μεταξύ τους καταστρέφεται.

...που δεν χρειάζεται να τα κάνει όλα τέλεια, που δεν κρίνει τους άλλους επειδή δεν είναι τέλειοι, και που μαθαίνει στο παιδί της την ανάγκη της μη τελειότητας και της διαφορετικότητας ανάμεσα στους ανθρώπους. Και το παιδί της χαίρεται γι' αυτό γιατί έχει πολύ άγχος η κορυφή και η αναζήτηση της τελειότητας. 

...που δεν συγκρίνει τον εαυτό της με τις άλλες μαμάδες, μεταφέροντας στο παιδί αυτή την ψυχαναγκαστική λογική της αδιάκοπης σύγκρισης. 

...που κάποιες στιγμές θα σκέφτεται τη δουλειά της, το σύντροφό της, τους φίλους της, περισσότερο από το παιδί της, και αυτό θα είναι ΟΚ. 

...που ξέρει πότε να αφήσει το παιδί της να προσπαθήσει -και να του δώσει έτοιμες λύσεις- γιατί έτσι θα του δώσει διπλό δώρο: και την δυνατότητα να μάθει και την ικανοποίηση ότι μπορεί να τα καταφέρει μόνο του. 

...που δεν τρέφεται από τις εμμονές της (δικές της ή του περίγυρου) να είναι υπέροχη, αστραφτερή, επιτυχημένη, υποστηρικτική, ευγενική, γενναιόδωρη και σοφή όοοολη την ώρα. 

...που δεν του κρύβει τα προβλήματα της ζωής, γιατί έτσι το μαθαίνει να ζει στον πραγματικό κόσμο και όχι σε ένα παραμύθι, και αυτό αργότερα στη ζωή του θα το βοηθήσει να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις καλύτερα. 

...που όταν αποτυγχάνει, προσπαθεί ξανά. 

...που αφήνει τα συναισθήματά της να εκφραστούν, δεν τα καταπιέζει και τα συζητά με το παιδί της, δίνοντας του έτσι το καλύτερο μάθημα συναισθηματικής αγωγής και μαθαίνοντάς του ότι δεν είναι κακό να νιώθεις, αλλά κακό είναι να μην ξέρεις τι νιώθεις και γιατί. 

...που βλέπει τη σχέση της με το παιδί της σαν έναν κήπο, που σιγά σιγά τον καλλιεργεί, τον ποτίζει, τον λιπαίνει και κάποια στιγμή αυτός θα ανθίσει.

...που βλέπει το χρόνο ως σύμμαχο, και όχι ως εχθρό της, περιμένοντας έτσι την κατάλληλη στιγμή για μία ουσιαστική επικοινωνία με το παιδί, και όχι εκβιαστικά και με κηρυγματικό ύφος να προσπαθήσει να επιβάλλει τις αξίες της. 

...που ζητάει βοήθεια όταν την χρειαστεί, γιατί μετράει περισσότερο το "θέλω να βοηθήσω τη σχέση μου με το παιδί μου και να μην ξανακάνω το ίδιο λάθος" από το "εγώ ξέρω καλύτερα απ' όλους το παιδί μου και δεν δέχομαι συμβουλές από άλλους". 

...που δεν έχει εξιδανικεύσει τη μητρότητα, αλλά τη δέχεται ως ένα πολύ σημαντικό στάδιο στη ζωή της -με τα λάθη του, της αποτυχίες του, αλλά και τις ανεπανάληπτες στιγμές του- στο οποίο θα κάνει ό,τι καλύτερο μπορεί, όπως άλλωστε κάνει σε όλα ως τώρα. 

...που στην τελική, είναι μία κανονική μαμά που αγαπάει το παιδί της, που συμπεριφέρεται φυσιολογικά -και όχι υστερικά- και που μαθαίνει μέρα με τη μέρα μέσα από αυτή τη σχέση. 



(Η θεωρία του Winnicot  για την αρκούντως καλή μητέρα (good enough mother) διατυπώθηκε τη δεκαετία του '50 και ακόμα και σήμερα είναι πιο επίκαιρη από ποτέ) 

Δευτέρα 17 Ιουνίου 2013

Η σημασία του να είσαι πατέρας


Για πολλούς αιώνες, η εξουσία του πατέρα ήταν η πρωταρχική αρχή της οικογένειας. Ο λόγος του ήταν αδιαμφισβήτητος, η απόφασή του οριστική και αμετάκλητη, η επιρροή του κυρίαρχη σε όλα τα θέματα που αφορούν την οικογένεια.
Ο κόσμος άρχισε να αλλάξει ριζικά με τις κοινωνικές, οικονομικές και τεχνολογικές αλλαγές του 20ου αιώνα και, με αυτές τις αλλαγές, ήρθε μια βασική αλλαγή στη δομή και τη λειτουργία της οικογένειας - με συνέπεια την αλλαγή στην εξουσία του πατέρα. Η επιρροή του ήταν όλο και περισσότερο ήσσονος σημασίας, ακόμα και αμελητέα, και η σημασία του ορίστηκε από το πόσο καλά παρείχε τα προς το ζην στην οικογένεια.
Ένας άλλος παράγοντας για την υποβάθμιση του ρόλου του πατέρα ήταν ένα νέο πεδίο της ψυχολογίας. Στην πραγματικότητα, η ψυχολογία έγινε μέρος του προβλήματος. Οι ερευνητικές μελέτες δεν είχαν τοποθετήσει μεγάλη σημασία στο ρόλο του πατέρα, και η επιρροή του στην ανάπτυξη του παιδιού του, αναφερόταν ως «ασήμαντη». Η οποιαδήποτε αναφορά στο γονέα ισοδυναμούσε με αναφορά στη μητέρα. Μόνο ένας μικρός αριθμός μελετών της σχέσης γονέα-παιδιού μελέτες διερευνούσε το ρόλο του πατέρα, και οι λίγες μελέτες που έγιναν εκείνη την περίοδο επικεντρώνονταν στην εμπλοκή του πατέρα, όπως αυτή αναφερόταν από τη μητέρα. Για παράδειγμα, σε μια σειρά από μελέτες που χρησιμοποίησαν πάνω από 2.000 γονείς, για να απαντήσουν σε ερωτήσεις σχετικά με την ανατροφή των παιδιών, ούτε ένας πατέρας δεν συμμετείχε στις συνεντεύξεις. Ένα έμμεσο αποτέλεσμα της έλλειψης ερευνητικών δεδομένων σχετικά με τους πατέρες ήταν η σιωπηρή παραδοχή ότι οι πατέρες δεν ενδιαφέρονται για την πατρότητα.
Το εκκρεμές σιγά-σιγά άρχισε να ταλαντεύεται τη δεκαετία του 1970 με τις πρόσφατα σχεδιασμένες μελέτες να αρχίζουν να μελετούν την επιρροή των πατέρων.
Τα επιστημονικά περιοδικά, καθώς και το Διαδίκτυο, αρχίζουν να επιβεβαιώνουν τη σημασία του πατέρα.

Τι λένε οι σύγχρονες έρευνες;
Σύμφωνα με μια έκθεση στο άρθρο «Πατέρες και η επιρροή τους στην ευζωία των παιδιών":
«Ακόμα και από τη γέννησή τους, τα παιδιά που έχουν πατέρα που συμμετέχει στην ανατροφή τους είναι πιο πιθανό να είναι συναισθηματικά ασφαλή, να νιώθουν σίγουρα για να εξερευνήσουν το περιβάλλον τους, και, καθώς μεγαλώνουν, να έχουν καλύτερες κοινωνικές σχέσεις.
Ο τρόπος που οι πατέρες παίζουν με τα παιδιά τους, έχει επίσης σημαντικό αντίκτυπο στη συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού. Οι πατέρες δαπανούν μεγαλύτερο ποσοστό σε διαπροσωπικές αλληλεπιδράσεις τους με τα βρέφη και τα παιδιά προσχολικής ηλικίας στην έντονη δραστηριότητα μέσα από το παιχνίδι από ό, τι οι μητέρες. Από αυτές τις αλληλεπιδράσεις, τα παιδιά μαθαίνουν πώς να ρυθμίζουν τα συναισθήματα και τη συμπεριφορά τους.
Τα παιδιά με ενεργούς, στοργικούς  πατέρες έχουν καλύτερα εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Η επίδραση της συμμετοχής του πατέρα επεκτείνεται στην εφηβεία και την ενηλικίωση. Πολυάριθμες μελέτες διαπιστώνουν ότι η ενεργός συμμετοχή του πατέρα συνδέεται με καλύτερη λεκτικές δεξιότητες, αυξημένη πνευματική λειτουργία, και υψηλή ακαδημαϊκή επίδοση μεταξύ των εφήβων

Ποια είναι η σύγχρονη πραγματικότητα;
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι οι πατέρες παίζουν σημαντικό ρόλο στη ζωή των παιδιών τους. Ότι η πλειοψηφία των μελετών επιβεβαιώνουν ότι ένας πατέρας που συμμετέχει μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο, ιδίως στην γνωστική, τη συμπεριφορική και τη γενική υγεία καθώς και την ευημερία ενός παιδιού. Ότι το να υπάρχει ένα θετικό αρσενικό πρότυπο βοηθά ένα έφηβο αγόρι να αναπτύξει θετικά χαρακτηριστικά του φύλου του. Ότι τα κορίτσια στην εφηβεία είναι πιο πιθανό να σχηματίσουν θετική γνώμη για τους άνδρες και να σχηματίσουν πιο υγιείς σχέσεις με αυτούς, αν έχουν μεγαλώσει πλάι σε έναν πατέρα που συμμετείχε στην ανατροφή τους. Ότι είναι γενικά αποδεκτό, στις περισσότερες περιπτώσεις, η παρουσία και η συμμετοχή του πατέρα μπορεί να είναι τόσο ζωτικής σημασίας για την υγιή ανάπτυξη του παιδιού, όσο και της μητέρας του. Και ότι το να βιώνουν την επικύρωση της σημασίας τους στην ανατροφή των παιδιών έχει κάνει τους πατέρες να συνειδητοποιήσουν την αξία τους και, στη συνέχεια, να θέλουν ακόμα περισσότερο να συμμετέχουν.

Είτε είστε κοντά του ή όχι, αν ήταν ένα σταθερό μέρος της ζωής σας ή όχι, σίγουρα έπαιξε ρόλο στο ποιος είστε σήμερα, καθώς ήταν ένα σημαντικό μέρος της ζωής σας.
Γιορτάστε την Ημέρα του Πατέρα.

Δείτε το βίντεο από έναν πατέρα που συνειδητοποίησε με την πάροδο το χρόνο πόσο σημαντικό ήταν γι’ αυτόν να «φτιάχνει» αναμνήσεις μαζί με την κόρη του.

Αφήστε τους πατέρες να «φτιάξουν» αναμνήσεις με τα παιδιά τους. 

http://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=txxOrXPNzpo


Κυριακή 28 Απριλίου 2013

Όταν Νόμιζες ότι Δεν Κοιτούσα

(ΓΡΑΜΜΑ ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΡΩΗΝ ΠΑΙΔΙ)

Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να φτιάχνεις για μένα το αγαπημένο μου γλυκό και έμαθα ότι μικρά πράγματα μπορεί να έχουν ξεχωριστή σημασία στη ζωή.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε παρακολουθούσα και έμαθα τα περισσότερα «μαθήματα ζωής», εφόδια για να γίνω καλύτερο και παραγωγικότερο άτομο όταν μεγαλώσω.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να κρεμάς την ζωγραφιά μου στο ψυγείο και αμέσως ήθελα να ζωγραφίσω την επόμενη.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, ακόμη και όταν ήσουν θυμωμένη με συμβούλευσες ήρεμα και απλά για να καταλάβω το γιατί και έτσι έμαθα ότι ο διάλογος και η επικοινωνία είναι σημαντικά ακόμη και όταν τα πράγματα είναι δύσκολα.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να φτιάχνεις φαγητό για κάποιο φίλο που ήταν άρρωστος και έμαθα ότι όλοι μας πρέπει να νοιαζόμαστε και να φροντίζουμε ο ένας τον άλλο.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να φροντίζεις το σπίτι και όσους ζούμε σε αυτό και έμαθα ότι πρέπει να εκτιμάμε ότι μας προσφέρεται.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να φροντίζεις ένα αδέσποτο γατάκι και έμαθα ότι είναι καλό να είσαι ευγενικός με τα ζώα.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, ένοιωσα ότι νοιαζόσουν και ήθελα να γίνω καλύτερος.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να κλαις και έμαθα ότι κάποια πράγματα στη ζωή πληγώνουν αλλά έχεις δικαίωμα να είσαι στενοχωρημένος.

 Όταν νόμιζες ότι δεν κοιτούσα, σε είδα να αναλαμβάνεις τις ευθύνες ακόμα και όταν οι καταστάσεις ήταν δύσκολες και έμαθα ότι πρέπει να είμαι υπεύθυνο άτομο.


(Μπορούμε να τυπώσουμε την παρακάτω εικόνα και να θυμόμαστε ότι οι πράξεις μας οι ίδιες είναι το παράδειγμά μας για τους άλλους) 




Σάββατο 29 Σεπτεμβρίου 2012

Εφηβεία & Σεξουαλική Διαπαιδαγώγηση


  • Ενημέρωση όχι μόνο από βιολογική πλευρά αλλά και από ηθική (αμοιβαίος σεβασμός, υπευθυνότητα, αγάπη)
  • Δώστε στα παιδιά να καταλάβουν τα βιολογικά και ανατομικά χαρ/κα
  • Προσπαθήστε να περιορίσετε τυχόν φόβους και παρανοήσεις σχετικά με τις αλλαγές της ήβης και τη σεξουαλική δραστηριότητα
  • Ενθαρρύνετε μία υγιή και θετική (όχι γεμάτη ντροπή και μυστικά) στάση απέναντι στο σεξ
  • Δώστε πληροφορίες σχετικά με τους κινδύνους των αφροδίσιων νοσημάτων
  • Δώστε πληροφορίες σχετικά με τον κίνδυνο της ανεπιθύμητης εγκυμοσύνης
  • Προσφέρετε πρακτικές συμβουλές σε ό,τι αφορά την αντισύλληψη
  • Εξηγήστε τη φύση της ομοφυλοφιλίας, χωρίς να κρίνετε
  • Τα παιδιά κάθε ηλικίας θέλουν ειλικρίνεια, όχι ψευδείς λύσεις και δηλώσεις
  • Αν το παιδί ξαναρωτήσει, σημαίνει ότι δεν καλύφθηκε από την πρώτη μας συζήτηση
  • Ο γονέας ΔΕΝ χρειάζεται να αναφερθεί στη δική του σεξουαλική ζωή
  • Αν το παιδί ρωτήσει πρώτο, ας μην γελάσουμε ή αποφύγουμε
  • Η σεξουαλική διαπαιδαγώγηση είναι μία συνεχής διαδικασία που γίνεται κατά όλη τη διάρκεια της ζωής του νέου ανθρώπου
  • Αν νιώθουμε αμηχανία, τα παιδιά το καταλαβαίνουν ακόμα και από τη στάση του σώματος
  • Σημαντικό είναι να μιλήσουμε για την ιδιωτικότητα του σώματος
  • Δεν αφήνουμε να μπαίνουν στο μπάνιο όταν είμαστε εμείς
  • Όταν ρωτηθούμε καλό είναι να πούμε ότι το σεξ είναι μία πράξη αγάπης
  • Μπορούμε να χρησιμοποιούμε και τους επιστημονικούς όρους και τους πιο «χαριτωμένους»
  • Δεν αφήνουμε να μπαίνουν στο μπάνιο όταν είμαστε εμείς
  • Όταν ρωτηθούμε καλό είναι να πούμε ότι το σεξ είναι μία πράξη αγάπης
  • Μπορούμε να χρησιμοποιούμε και τους επιστημονικούς όρους και τους πιο «χαριτωμένους»
  • Από 5 ετών καλό είναι να κάνει μόνο του μπάνιο
  • Να κλείνει την πόρτα όταν αλλάζει
  • Να χτυπάμε πριν μπούμε, αλλά να χτυπάει και αυτό
  • Σε περίπτωση αυνανισμού, δεν επικρίνουμε, δεν διακωμωδούμε, δεν δείχνουμε αυστηρότητα, δεν επαινούμε
  • Ενισχύουμε το να μην το κάνουν μπροστά σε τρίτους
  • Μην θεωρούμε δεδομένο ότι θα το μάθουν από το σχολείο ή από φίλους, γιατί ποτέ δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι θα το μάθει σωστά και από τη σωστή πηγή
  • Ακόμα κι αν δεν ξέρουμε αυτό που μας ρωτάει, ας τους το πούμε και να ανανεώσουμε το ραντεβού μας με νέες πληροφορίες, παρά να απαντήσουμε λάθος ή με συστολή 

Εφηβεία & Γονείς




ΓΟΝΕΙΣ 


  • Προσοχή στην πρώιμη παραχώρηση υπέρμετρης ανεξαρτησίας
  • Βήματα προς αποδέσμευση των παιδιών από τους γονείς (απογαλακτισμός) για αποφυγή μελλοντικής συναισθηματικής εξάρτησης





  • Προσοχή σε ΖΗΛΙΑ, ΔΥΣΑΡΕΣΚΕΙΑ, ΠΡΟΒΟΛΗ
  • ΜΗΤΕΡΕΣ: σύνδρομο της άδειας φωλιάς
Βήματα για εξομάλυνση διαφορών
  • Προσπαθήστε να ξεκαθαρίσετε τις δικές σας στάσεις και συναισθήματα σχετικά με μία κατάσταση
  • Αποφασίστε αν η συγκεκριμένη κατάσταση αξίζει να προκαλεί τόση ενόχληση
  • Αποφασίστε για το πνεύμα με το οποίο θα θέσετε το ζήτημα
  • Πλησιάστε τον/την έφηβο και ανοίξτε σχετική συζήτηση
  • Ακούστε την απάντησή του και κάνετε ένα έλεγχο αν κατανοήσατε πλήρως
  • Βρείτε μία πρακτική συμφωνία, έναν συμβιβασμό
  • Διατηρείτε δεσμούς στοργής και σεβασμού
  • Να επιμένετε στις ηθικές σας απαιτήσεις
  • Διαλέξτε προσεκτικά τους κανόνες
  • Να είστε συνεπείς
  • Να ερμηνεύετε τους κανόνες δίνοντας λογικές εξηγήσεις
  • Να δίνετε στους νέους υπευθυνότητες 


Εφηβεία & Ταυτότητα




ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΓΩ

  • Διαμόρφωση μίας εικόνας για τον εαυτό του με εσωτερική διαχρονική σταθερότητα
  • Πεποίθηση ότι παραμένει το ίδιο πρόσωπο σε όλες τις διαπροσωπικές αλληλεπιδράσεις
  • Να βρει το ρόλο που θα διαδραματίσει μέσα στην κοινωνία
  • Ιεράρχηση σκοπών και αξιών ζωής
  • Αφοσίωση στις αξίες
  • Περίοδος σημαντικών αλλαγών και αποφάσεων
  • Σύγχυση ρόλων, χωρίς την εσωτερική βεβαιότητα για το ποιος είναι και τι θέλει στη ζωή

ΠΑΡΑΛΛΑΓΕΣ ΤΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ

Κατακτημένη ταυτότητα
  • Έχει ευκαιρίες να πειραματιστεί, να γνωρίσει, να συνδιαλλαγεί με άτομα του ίδιου και του άλλου φύλου, έχει μελετήσει και συγκρίνει τις κοινωνικές, οικονομικές, πολιτικές, ιδεολογικές ιδεολογίες και έχει κάνει τις επιλογές του με βάση τα κριτήρια που έχει ο ίδιος θέσει, αφού έχει λάβει υπόψη του πολλές εναλλακτικές

Δοτή ταυτότητα 
  • Έχει δεσμευτεί και έχει αφοσιωθεί σε σκοπούς και πεποιθήσεις που του έχουν υποδειχθεί από άλλους, χωρίς προηγουμένως και με δική του πρωτοβουλία να έχει λάβει υπόψη του εναλλακτικές πιθανότητες. 

Παρατεταμένο μορατόριουμ  
  • Έχει επιδοθεί σε μία συνεχιζόμενη προσπάθεια να αναζητεί και να εξετάζει δυνατότητες και εναλλακτικές λύσεις, χωρίς να μπορεί να καταλήξει σε ένα ξεκάθαρο σχέδιο ζωής

Αναλυτικότερα, οι τρεις ταυτότητες: 


Κατακτημένη ταυτότητα:
  • πιο καλά προσαρμοσμένα άτομα,
  • υψηλή επίδοση σε πνευματικές δοκιμασίες,
  • μεγάλη αυτοπεποίθηση,
  • λιγότερο άγχος,
  • ανοχή και σεβασμό σε αντίθετες απόψεις,
  • αφοσίωση στην επιδίωξη σκοπών

Δοτή ταυτότητα:
  • Αυταρχικά, στερεοτυπικά άτομα
  • Θέτουν εξωπραγματικά υψηλούς στόχους
  • Δεν μπορούν να αποδώσουν κάτω από αγχογόνες συνθήκες
  • Βιώνουν σύγχυση όταν υπάρξει αμφισβήτηση των πιστεύω τους
  • Οι σχέσεις με άλλους είναι επιφανειακές και στερεοτυπικές


Παρατεταμένο μορατόριουμ:

  • Περισσότερο άγχος από όλες τις ομάδες
  • Συνεχώς αναβάλλει τη λήψη απόφασης
  • Είναι εκτεθειμένο και κινδυνεύει
  • Αποφεύγει τη δέσμευση να αγωνιστεί για να υλοποιηθούν οι επιλογές του



Εφηβεία & Ψυχοκοινωνική Ανάπτυξη


  • Ο έφηβος γίνεται πιο ευσυγκίνητος
  • Βιώνει ψυχικές εντάσεις και έντονα βιώματα καθώς πρέπει να ενσωματώσει τις βαθιές και ταχύτατες αλλαγές που συμβαίνουν στο σώμα του
  • Σημαντικό ρόλο παίζουν οι αντιδράσεις των άλλων στις αλλαγές αυτές
  • Κεντρική θέση: το ΣΩΜΑ
  • Αξιολογεί τον εαυτό του βάσει των σωματικών χαρακτηριστικών
  • Χρήση κοινωνικών προτύπων (αθλητές, τραγουδιστές, κλπ)
  • Φόβοι για σωματική διάπλαση και σεξουαλική ικανότητα, ανησυχίες για τη σειρά εμφάνισης των αλλαγών, προσοχή στη σωστή ενημέρωση


ΠΙΟ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ

  • Επιθυμία να μένει μόνος του
  • Αποστροφή από την εργασία
  • Έλλειψη συντονισμού στις κινήσεις
  • Ανία
  • Νευρικότητα – ανησυχία
  • Αυξημένη ευσυγκινησία
  • Αντιδραστική – εχθρική στάση προς τους άλλους
  • Αντιδραστική – εχθρική στάση προς το άλλο φύλο (στην 1η φάση της εφηβείας)
  • Εναντίωση σε κάθε μορφή εξουσίας
  • Υπεραπασχόληση με θέματα του σεξ (Αγόρια: βιολογική ορμή ≠ Κορίτσια: ρομαντική διάσταση)
  • Υπέρμετρη ντροπαλότητα
  • Έλλειψη αυτοπεποίθησης
  • Ονειροπόληση
  • Προβολή
  • Μετάθεση – Μετατόπιση
ΚΡΙΤΙΚΗ – ΑΜΦΙΣΒΗΤΗΣΗ

  • Σύγκριση πραγματικού και ιδανικού
  • Ιδεαλιστική τάση = τάσσεται υπέρ ανθρωπιστικών σκοπών
  • Εναντίωση προς τους γονείς
  • Απαιτεί δικαιολόγηση εντολών
  • Διαπιστώνει κενά στις κρίσεις κ τις συμβουλές τους
  • Ενοχλείται από την υποκριτική τους στάση
  • Προβολή εναλλακτικών λύσεων για τα κοινωνικά
  • Προς τον εαυτό τους: ενδοσκόπηση, αυτοανάλυση, αυτοκριτική
  • Νομίζει πως όλοι σκέφτονται όπως αυτός
  • Νιώθει την προσοχή όλων πάνω του = αμηχανία
  • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΜΥΘΟΣ: τα προσωπικά βιώματα (έρωτες..) είναι μοναδικά, ανεπανάληπτα 


Πέμπτη 13 Σεπτεμβρίου 2012

Ο Αρνητικός Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Συνεχείς συγκρούσεις και διαμάχες 
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Δεν μπορεί να αλλάξει αυτό το παιδί. Δεν πρόκειται ποτέ να συμβεί."
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Αισθάνεται υποτιμημένος.
  2. Αμφιβάλλει για τις ικανότητές του ως γονέας 
  3. Βρίσκεται σε σύγχυση 
  4. Αποσύρεται και "κατεβάζει ρολά"
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Μπερδεύεται από τα αντιφατικά μηνύματα
  2. Δραματοποιεί τις καταστάσεις για να τραβήξει την προσοχή του γονέα που έχει παραιτηθεί 
  • Πώς να μην υποβιβάζετε τους άλλους;
  1. Καταπιείτε τον εγωισμό σας και μην είστε τόσο αυταρχικός/η. 
  2. Μην είστε τόσο υπεράνω και σίγουρος για την δική σας συμπεριφορά. 
  3. Ακούστε τον/την σύντροφό σου προσεκτικά. Μετά μαζί ακούστε και τι έχει να σας πει και το παιδί σας. Όταν νιώσουν όλοι ότι ακούγονται, θα αρχίσουν να δουλεύουν σαν μία ομάδα και να αναλαμβάνουν ευθύνες μόνοι τους. 

Ο Επικριτικός Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Γκρινιάζετε, κριτικάρετε, και θέτετε πολύ υψηλά στάνταρς
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Γιατί δεν έχεις φορέσει τα παπούτσια σου; Που είναι η τσάντα σου; Καθάρισε το δωμάτιό σου! Γιατί δεν πήρες Α;"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Αποσυντονίζεται
  2. Πιστεύει ότι είστε γκρινιάρης/α και χάνετε το σεβασμό του
  3. Προσπαθεί να αντισταθμίσει με υπερβολικό ζήλο τη δική σας αρνητική κριτική  
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Αποσυντονίζεται 
  2. Πληγώνεται βαθιά από την κριτική σας 
  3. "Κατεβάζει ρολά" όταν ακούει όλες αυτά τα επικριτικά σχόλια 
  4. Επιλέγει να αποτυγχάνει επίτηδες, αντί να ανταποκριθεί στα δικά σας ιδανικά
  • Πώς να μην γκρινιάζετε;
  1.  Πιθανόν τις μισές φορές που μιλάτε δεν ακούτε καν τι λέτε. Απλώς συνεχίζετε και συνεχίζετε, μέχρι να κουραστείτε. Και συνήθως μετά την γκρίνια, έρχονται οι φωνές.
  2. Μην είστε υπεραπαιτητικοί. Δεν χρειάζεται το σπίτι σας να είναι πάντα "στην τρίχα". Το σπίτι είναι για να το ζούμε, όχι για να το καθαρίζουμε και να το τακτοποιούμε όλη την ώρα. Αν περνάτε πολλή ώρα με το πώς φαίνεται το σπίτι, μήπως ξεχνάτε πώς νιώθουν οι άνθρωποι που το κατοικούν; Είναι σίγουρο ότι το παιδί σας θα προτιμούσε μία μαμά που παίζει μαζί τους και τους βοηθάει με τις ασκήσεις τους, αδιαφορώντας για λίγη σκόνη και μερικά πιάτα άπλυτα. 
  3. Βιντεοσκοπήστε μία τυπική μέρα και παρακολουθήστε τον εαυτό σας να γκρινιάζει και να κατακρίνει, καθώς και τις αντιδράσεις των παιδιών σας. 
  4. Αναρωτηθείτε: "Τι κάνω στα παιδιά μου όταν τα κρίνω συνεχώς και τους γκρινιάζω;" Βάλτε τα πράγματα σε μία νέα βάση τώρα, έχοντας πάντα στο μυαλό σας ότι είστε εκεί για τα παιδιά σας επειδή τα αγαπάτε κι επειδή θέλετε να είναι ευτυχισμένα.  

Ο Φωνακλάς Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Φωνάζετε, κραυγάζετε, ουρλιάζετε και ωρύεστε 
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Μην φωνάζεις! ΜΗ ΦΩΝΑΖΕΙΣ, ΕΙΠΑ!"
  2. "Κλείσε την τηλεόραση αμέσως!"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Σας αποσυντονίζει
  2. Εκνευρίζετε με όλες αυτές τις φωνές
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Αποσυντονίζεται
  2. Σας φοβάται επειδή του φωνάζετε
  3. Νομίζει ότι οι φωνές είναι η λύση σε όλα τα προβλήματα 
  • Πώς να μην φωνάζετε;
  1. Αν ανήκετε στους ανθρώπους εκείνους που μιλάνε δυνατά χωρίς να το καταλαβαίνουν, τότε χρειάζεται να συνειδητοποιήσετε πότε η φωνή σας ενοχλεί τους γύρω σας. 
  2. Αν αρχίσετε να φωνάζετε από εκνευρισμό, τότε είναι ήδη αργά. Βάλτε τον εαυτό σας σε time-out. Δώστε του χρόνο πριν μιλήσει. 
  3. Αντικαταστήστε τις φωνές με ψιθύρους. 

Ο Επιτρεπτικός Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Βρίσκετε συνεχώς δικαιολογίες για κάθε "κακή" συμπεριφορά του παιδιού σας και για την μη-πειθαρχία του 
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Δεν έγινε και τίποτα σπουδαίο"
  2. "Έτσι έκανα κι εγώ όταν ήμουν στην ηλικία του"
  3. "Δεν βλάπτει κανένα με τη συμπεριφορά του"
  4. "Παιδί είναι, είναι λογικό"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Βρίσκει και αυτός/η δικαιολογίες 
  2. Πιστεύει ότι είστε ανίκανος 
  3. Νιώθει ότι τον/την υποβιβάζεται όταν προσπαθεί να πειθαρχήσει το παιδί  
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Γλιτώνει από οτιδήποτε κι αν κάνει 
  2. Μαθαίνει πώς να ξεφεύγει με το να στρέφει τους γονείς τον ένα στον άλλο 
  3. Νιώθει ότι ο ρόλος του είναι να είναι άτακτος 
  4. Κλαίει και γκρινιάζει μέχρι να υποχωρήσουν οι γονείς του 
  • Πώς να σταματήσετε να βρίσκετε συνεχώς δικαιολογίες;
  1.  Αν συνεχίσετε να βρίσκετε δικαιολογίες για τη συμπεριφορά του παιδιού σας, τότε σύντομα αυτό θα ξεφύγει εκτός ελέγχου 
  2. Αν αρχίσετε να τιμωρείτε την κακή συμπεριφορά και να επιβάλλετε την πειθαρχία, και παρατηρήσετε ότι ο/η σύντροφός σας γίνεται εκείνος ο Επιτρεπτικός Γονέας, είναι ώρα να του κρούσετε τον κώδωνα κινδύνου και να τον/την συνετίσετε. 
  3. Ορίστε κανόνες συμπεριφοράς και ακολουθήστε τους. Όλοι. Και χωρίς καμία δικαιολογία. Η καλή συμπεριφορά επιβραβεύεται και η κακή τιμωρείται. 

Ο Αποδιοργανωμένος Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Δεν έχετε κανένα πρόγραμμα, καμία σειρά, γι΄αυτό και δεν γίνεται τίποτα
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Γιατί το πάτωμα έχει νερά; Εντάξει. Βγείτε έξω! Ωραία τα καταφέρατε! "
  2. "Γιατί το δωμάτιο είναι χάλια; Δεν μπορώ άλλο, παραιτούμαι!"
  3. "Ωχ, όχι, πάλι χάσαμε το λεωφορείο..."
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Βρίσκει δικαιολογίες 
  2. Προσποιείται ότι η κατάσταση δεν είναι ως έχει
  3. Θυμώνει και αρχίζει να μοιράζει ευθύνες και κατηγορίες  
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Αποσυντονίζεται εξαιτίας της ασυνέπειας 
  2. Αποφεύγει να βοηθήσει στο σπίτι επειδή οι γονείς του απλώς δεν του αναθέτουν τίποτα
  3. Γίνεται αποδιοργανωμένο και ασυνεπές και το ίδιο
  • Πώς να μην νιώθετε αποδιοργανωμένοι;
  1. Τα παιδιά χρειάζονται όρια και κανόνες. Καθίστε όλοι μαζί στο τραπέζι και θεσπίστε τους δικούς σας κανόνες, που θα αφορούν την εύρυθμη λειτουργία του σπιτιού και της οικογένειας. 
  2. Καταγράψτε ώρες, προγράμματα, δρομολόγια, προκειμένου να ξέρετε πόση ώρα παίρνει κάθε δραστηριότητα. 
  3. Ιεραρχήστε τις ανάγκες σας. Αφήστε χρόνο και για εσάς. 
  4. Κάνετε μία λίστα με επιθυμητές και μη επιθυμητές συμπεριφορές. Μην τιμωρείτε όλη την οικογένεια όταν ένας παραβλέψει τους κανόνες. Δεν είναι δίκαιο. Η καλή συμπεριφορά όμως πρέπει να ενισχύεται και να επιβραβεύεται.  

Γονείς σε κρίση. Ομαδική ή Ατομική υπόθεση;


Μαμά και Μπαμπά, είστε μία ομάδα. 
Όσο δύσκολο κι αν σας φαίνεται αυτό, πρέπει να ξεπεράσετε τις διαφορές σας και να βρείτε χώρο και χρόνο για να δείτε τι είναι αυτό που θέλετε από τα παιδιά σας και πώς θα το πετύχετε.

Η ομαδική δουλειά ξεκινάει με συμβιβασμό και καλό μοίρασμα των γονεϊκών καθηκόντων.
Η ομαδική δουλειά τελειώνει με την αμοιβαία υπονόμευση, τις συγκρούσεις και τις συνεχείς αντιδικίες, ειδικά μπροστά στα παιδιά.
Ό,τι κάνετε έχει συνέπειες, καθώς και τον ανάλογο αντίκτυπο στα παιδιά.

Υπάρχουν διάφορα στυλ γονέων σε κρίση. Σίγουρα όλοι κάποια στιγμή χάνουν την ψυχραιμία τους, γκρινιάζουν λίγο,  φωνάζουν, βρίσκουν δικαιολογίες. Όμως μήπως η συμπεριφορά αυτή έχει γίνει συνήθεια με αποτέλεσμα τα παιδιά να έχουν βρει τα κουμπιά σας και να προκαλούν τις αντιδράσεις και τα αποτελέσματα που αυτά θέλουν;

Ποια είναι τα περισσότερο δυσλειτουργικά στυλ γονέων; 
(Πατήστε σε καθένα από τα παρακάτω link για να διαβάσετε)

Ο Θυμωμένος Γονέας 
Ο Αποφευκτικός Γονέας 
Ο Αμήχανος Γονέας 
Ο Αποδιοργανωμένος Γονέας 
Ο Επιτρεπτικός Γονέας 
Ο Φωνακλάς Γονέας 
Ο Επικριτικός Γονέας 
Ο Αρνητικός Γονέας 

Ο Αμήχανος Γονέας




  • Τι σας συμβαίνει;
  1. Παραιτήστε από το να κάνετε το οτιδήποτε
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Είναι σαν να μην ξέρουμε τι να κάνουμε, κι έτσι δεν κάνουμε απολύτως τίποτα"
  2. "Τα παιδιά ξέρουν να μας χειρίζονται και περνάει το δικό τους"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Συμφωνεί με το να διατηρήσετε την ηρεμία
  2. Πιστεύει ότι το να παραδεχτείτε την ανικανότητά σας είναι... ΟΚ 
  • Τι κάνει το παιδί σας;
  1. Παίρνει την κατάσταση στα χέρια του
  2. Εκμεταλλεύεται την παραίτησή σας
  • Πώς να μην νιώθετε αμήχανοι και ανίδεοι;
  1. Όσοι λένε ότι δεν ξέρουν να κάνουν τίποτα, στην πραγματικότητα κάνουν πολλά. Απλά με λάθος τρόπο. 
  2. Σταματήστε να αρνείστε το ρόλο σας ως γονέας. Το να λέτε ότι είστε ανίδεοι είναι απλώς μία δικαιολογία για να μην αναλάβετε τη δύσκολη δουλειά της ανατροφής των παιδιών σας. Μην παραπονιέστε για κάτι που υποθετικά δεν γνωρίζετε. 
  3. Συζητήστε με τον/την σύντροφό σας τι θέλετε για τα παιδιά σας και πώς θα το κάνετε μαζί. Σκεφτείτε και σχεδιάστε. Μιλήστε σε άλλους γονείς τους οποίους εμπιστεύεστε. 

 


Ο Αποφευκτικός Γονέας



  • Τι σας συμβαίνει; 
  1. Αποφεύγετε να είστε πολλή ώρα με τα παιδιά
  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Μερικές φορές δεν θέλω καν να γυρίζω σπίτι. Θα προτιμούσα να ήμουν στη δουλειά επειδή ξέρω ότι είναι πολύ αγχωτικό να είσαι στο σπίτι με όλο αυτό το χάος και τις φωνές"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας; 
  1. Θυμώνει και αναστατώνεται με την απουσία σας 
  2. Αισθάνεται ασήμαντος/η και παραμελημένος 
  3. Ψάχνει αλλού για παρηγοριά και συμπαράσταση 
  • Τι κάνει το παιδί σας; 
  1. Του λείπει ο απόντας γονέας 
  2. Δυσανασχετεί με την αποφευκτικότητα των γονέων του 
  3. Αδιαφορεί για τους κανόνες του απόντα γονέα 
  • Πώς να σταματήσετε την αποφευκτικότητά σας; 
  1. Με το να αδιαφορείτε για τα παιδιά σας, αδιαφορείτε και για το γάμο σας. Αυτή η συμπεριφορά σας επιβαρύνει πολύ τον/την σύντροφό σας, ειδικά αν εργάζεται και ταυτόχρονα πρέπει να διαχειριστεί παιδιά και νοικοκυριό. 
  2. Αναρωτηθείτε: Τι γίνεται με τον σύντροφό σας που έμεινε πίσω στο σπίτι; Τι μπορείτε να κάνετε για να απαλύνετε το άγχος του και το φόρτο του; Πώς μπορείτε να του δώσετε προσοχή αν λείπετε συνεχώς από το σπίτι; 
  3. Σκεφτείτε τι θα κάνατε αν αυτό ήταν ένα πρόβλημα στη δουλειά. Πώς θα το λύνατε, δεδομένου ότι είστε καλός/η στη δουλειά σας; 
  4. Αποφασίστε ότι θα είστε μέρος της λύσης, και όχι του προβλήματος. 
  5. Αν γίνατε αποφευκτικός γονέας επειδή ο/η σύντροφός σας δεν σας άφηνε καμία πρωτοβουλία και δεν σας άφηνε να κάνετε τίποτα, εξηγήστε του/της ότι έχει το σύνδρομο του super-γονέα και ότι αυτό χαλάει τις ισορροπίες. Ξαναβρείτε τις. 


Ο Θυμωμένος Γονέας


  • Τι σας συμβαίνει; 

  1. Δεν ελέγχετε τα νεύρα σας 
  2. Όλα σας εκνευρίζουν
  3. Έχετε μικρές αντοχές και ανοχές
  4. Καταφεύγετε σε σωματική τιμωρία


  • Τι λέτε συνήθως; 
  1. "Κάνε αυτό που σου λέω και κάν'το τώρα!"
  2. "Γιατί έτσι!"
  3. "Πήγαινε στο δωμάτιό σου και μην βγεις μέχρι να σου πω εγώ!"
  4. "Σου είπα να σταματήσεις να γκρινιάζεις και να πας για ύπνο!"
  • Τι κάνει ο/η σύντροφός σας;
  1. Αποσυντονίζεται 
  2. Θυμώνει και εκνευρίζεται επειδή εσείς είστε θυμωμένος/η και εκνευρισμένος/η (!)
  3. Υπονομεύει τη συμπεριφορά σας πίσω από την πλάτη σας 
  • Τι κάνει το παιδί σας; 
  1. Αποσυντονίζεται 
  2. Αρχίζει να σας φοβάται 
  3. Νιώθει ότι δεν το σέβεστε 
  4. Πιστεύει ότι ο θυμός είναι η λύση σε όλα τα προβλήματα 
  • Πώς να ελέγξετε το θυμό σας; 
  1. Ρυθμίστε την αναπνοή σας. Μιλήστε με έναν ειδικό ή ξεκινήστε μαθήματα yoga. Όταν μπορείτε να ελέξγετε τον ρυθμό αναπνοής σας, μετά θα είναι πιο δύσκολο να φωνάξετε. 
  2. Η τεχνική του μετρήματος. Μετρήστε δυνατά από το 20 και προς τα πίσω. Απαιτεί περισσότερη συγκέντρωση από το να μετρήσετε από το 1 έως το 10. 
  3. Κρατήστε μία μικρή ελαστική μπάλα. Ζουλήξτε τη αντί να φωνάξετε. 
  4. Ψιθυρίζετε αντί να φωνάζετε. 
  5. Ξεκινήστε να καθαρίζετε: ηλεκτρική σκούπα, πατώματα, πιάτα. Μία έντονη σωματική δραστηριότητα θα κατευθύνει το περίσσιο θυμό σας προς κάτι πιο χρήσιμο. 
  6. Ζητήστε από τα παιδιά σας να σας βοηθήσουν να σταματήσετε να φωνάζετε όταν σας βλέπουν εκνευρισμένο/η. 

Πέμπτη 19 Ιουλίου 2012

Αρνείται να πάει για ύπνο



Οι λόγοι που ένα παιδί μπορεί να μην θέλει να πάει για ύπνο είναι πολλοί και, τις περισσότερες φορές, απλοί: δεν θέλουν να χάσουν την παρέα των γονιών τους ή άλλων παιδιών, δεν νυστάζουν, φοβούνται ότι θα χάσουν κάποιες ωραίες στιγμές ή στη χειρότερη περίπτωση, κάτι τους φοβίζει στο δωμάτιό τους ή στον ύπνο τους. Προσπαθήστε να καταλάβετε τι απασχολεί το παιδί και ξεκινήστε από μία συζήτηση πάνω σε αυτό.

Η ρουτίνα του ύπνου είναι πολύ βασική για τα παιδιά. Τα παιδιά αγαπούν τα σταθερά προγράμματα, οπότε μην αλλάζετε συχνά την ώρα ύπνου του. Πρέπει να είναι η ίδια κάθε βράδυ, προκειμένου ο οργανισμός του να είναι συνηθισμένος να μειώνει την ενέργειά του όταν πλησιάζει η ώρα ύπνου. Άλλωστε, μην ξεχνάτε ότι τα παιδιά θέλουν πολλές ώρες ύπνο για να αναπληρώνουν την ενέργειά τους και να μεγαλώνουν σωστά.

Η ρουτίνα του ύπνου θα πρέπει να περιλαμβάνει τα εξής στάδια: μπάνιο, γάλα, δόντια, παραμύθι και κρεβάτι. Μία αγκαλιά καθώς τα σκεπάζετε και ένα φιλί για καληνύχτα. Ξεκινάτε την τελετουργία περίπου μία ώρα πριν την επιθυμητή ώρα ύπνου, δώστε του χρόνο να μαζέψει τα παιχνίδια του και προσπαθήστε να διατηρήσετε ήρεμη την ατμόσφαιρα. Ξεκαθαρίστε του ότι πρέπει να πάει στο κρεβάτι του ακόμα κι αν δεν νυστάζει.

Αν, αφού κλείσει το φως, το παιδί σας καλεί συνεχώς για να ρωτήσει ή να πει μικρά και ασήμαντα πράγματα, τότε μάλλον θέλει για λίγο ακόμα την παρέα σας. Για να μην αρχίστε το φαύλο κύκλο, πείτε του ότι θα πάτε στο δωμάτιό του μόνο αν είναι κάτι επείγον ή «σε λίγο». Έτσι, δεν του αρνείστε αυτό που σας ζητάει αλλά ταυτόχρονα του δίνετε χρόνο να μείνει μόνο του και να χαλαρώσει περιμένοντάς σας, και ίσως το πάρει ο ύπνος στην αναμονή. Μην εμπλέκεστε σε διαφωνίες γιατί τότε θα χαθεί κάθε όρεξη για ύπνος και τα πράγματα μπορεί να πάρουν άσχημη τροπή.

Εάν για κάποιο λόγο, δεν μπορεί με τίποτα να κοιμηθεί μόνο του, τότε πάρτε μία καρέκλα και καθίστε δίπλα του μέχρι να κοιμηθεί. Προσοχή όμως, σε αυτό το διάστημα που είστε δίπλα του δεν επιτρέπονται κουβέντες, αγκαλιές ή χάδια. Κάθε βράδυ θα προσπαθείτε να τοποθετείτε την καρέκλα όλο και πιο μακριά από το κρεβάτι, μέχρι να φτάσετε κοντά στην πόρτα, και μετά να κοιμάται χωρίς την παρουσία σας. Αυτό που έχει σημασία είναι το παιδί να καταλάβει πως ό,τι κι αν γίνει θα είστε εκεί και θα πρέπει να νιώθει ασφαλές. Αν φοβάται κάτι ή αν βλέπει εφιάλτες, η λύση είναι να συζητήσετε μαζί του τι είναι αυτό που τον φόβισε και πώς νιώθει όταν το σκέφτεται, και όχι φυσικά να ενδώσετε στην επιθυμία του να κοιμάται στο κρεβάτι μαζί σας. Εξηγήστε του ότι αν κοιμηθείτε στο κρεβάτι σας και εκείνο στο δικό του, εσείς θα είστε πιο ξεκούραστοι αύριο και μπορεί να το πάτε βόλτα στο πάρκο (Μην πείτε «Αν δεν πας στο κρεβάτι σου, δεν θα σε πάω στο πάρκο»).

Προκειμένου να κοιμηθεί πιο εύκολα χρησιμοποιήστε χαμηλή φωνή για να του διαβάσετε ένα παραμύθι, ή ωθήστε το να σκεφτεί όμορφες εικόνες. Απαλή μουσική, εικόνες από τη φύση ή μία απλή ερώτηση «Ποιο ήταν το καλύτερο πράγμα που έκανες σήμερα;» θα το κάνουν να κλείσει χαρούμενο τα μάτια του. Καληνύχτα!...

Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε πρώτη φορά στο familylife.gr


Κυριακή 24 Ιουνίου 2012

Η Πεπατημένη





"Στη ζωή σου μπορεί να θαυμάζεις ακραίες προσωπικότητες, από καλλιτέχνες και φιλοσόφους μέχρι επιστήμονες ή αθλητές.

Ως γονιός όμως κατά βάθος θέλεις, σχεδόν αταβιστικά, το παιδί σου να γίνει μέσος άνθρωπος. Ίσως για να το προφυλάξεις από τις κακοτοπιές που ενστικτωδώς ξέρεις ότι περιμένουν όποιον αφήνεται να διάγει έναν βίο διαφορετικό από εκείνον του μέσου όρου.

* * *

Το πρωτοδιάβασα στον «Ηλίθιο» του Ντοστογιέφσκι, όπου πρωταγωνιστεί ένας ξεχωριστός μεν άνθρωπος, αλλά και από την αρνητική και από τη θετική πλευρά του. Δηλαδή, η ιδιότητα του τίτλου εξερευνάται όχι μόνο ως ελάττωμα αλλά και ως αρετή (για την ακρίβεια, πρόπλασμα του δημιουργού ήταν ο ίδιος ο Χριστός και στόχος του ένα μυθιστόρημα με ήρωα το Καλό, την ενσάρκωσή του). 

Γράφει λοιπόν ο Φιόντορ κάπου στην αρχή του τρίτου μέρους: «Ποια μάνα, που αγαπάει τρυφερά το παιδί της, δεν θα τρομάξει και δεν θ' αρρωστήσει απ' το φόβο της, αν ο γιος ή η κόρη της παρεκκλίνουν έστω και στο ελάχιστο από την πεπατημένη; "Ας είναι καλύτερα ευτυχισμένος, ας ζήσει τη ζωή του χαρούμενος, και να του λείπουν οι πρωτοτυπίες", σκέφτεται κάθε μάνα νανουρίζοντας το μωρό της». 

Το πρωτοδιάβασα πολλά χρόνια πριν κάνω παιδί, και δεν μου έφυγε από το μυαλό. Πολύ περισσότερο όταν το παιδί μου άρχισε να μεγαλώνει.

* * *

Πήγαινε, θυμάμαι, στις τελευταίες τάξεις του δημοτικού, και της μόδας ήταν τότε το ντόπιο σίριαλ «Στο παραπέντε». Στον σχολικό της μικρόκοσμο ήταν παραπάνω από απλή μόδα, ένα είδος θρησκείας. Την αφήσαμε να το παρακολουθεί, με μέτρο πάντα, για να μην εμποδίσουμε την κοινωνικοποίησή της. 

Η ιστορία επαναλήφθηκε έκτοτε, συχνά με βιβλία της μόδας, όπως πρόσφατα τα μυθιστορήματα με βρικόλακες της Στέφανι Μέγιερς ή λίγο παλαιότερα με τη σειρά του «Χάρι Πότερ» (η «εκδίκηση της γυφτιάς» ήταν ότι, πιο πολύ κι από το έργο της Τζόαν Ρόουλινγκ, η μικρή λάτρεψε τα βιβλία του «Λέμονι Σνίκετ» με την ανατρεπτική ειρωνεία τους).

* * *

Το θέμα δεν ήταν να μη διαβάζει λογοτεχνία χαμηλού επιπέδου, δεν έχω τέτοιες προκαταλήψεις. Αντιθέτως, θεωρώ το αναγνωστικό μας ένστικτο σοφότερο από τη λογική, και το να φλέγεσαι για ό,τι διαβάζεις σημαντικότερο από το τι είναι αυτό. Αρκεί να το χαλιναγωγείς και να μη φτάνεις σε βαθμό παραλυσίας. Για λόγους ισορροπίας να μην ξεχνάς και την απέναντι όχθη της υψηλής λογοτεχνίας. 

Ζήτησα εν ολίγοις ανταλλάγματα: οι τρεις τόμοι του «Χάρι Πότερ» να εναλλάσσονται με τον «Φύλακα στη σίκαλη», τον «Ζορμπά», τη «Μεταμόρφωση» του Κάφκα.

* * *

Προσπάθησα επίσης να πάρω διδάγματα από την πεπατημένη που ακολουθεί η γενιά της κόρης μου. Κάποιο λόγο έχουν οι μικρότεροι που τρελαίνονται για τη γοτθική παραφιλολογία με μάγους και ξωτικά. 

Δεν αρκεί η εξήγηση ότι οι κυρίαρχοι Αγγλοσάξονες επιβάλλουν την υποκουλτούρα τους σε όλο τον κόσμο. Κάτι αναπληρώνει η διαφυγή των παιδιών σε κόσμους αχαλίνωτης φαντασίας. Ίσως αποτελεί αντιστάθμισμα στην ωμά πραγματιστική, υπερτεχνολογική καθημερινότητά μας. 

Έφτασα στο σημείο να εκτιμώ τη μεταφορά-εύρημα της Μέγιερς, κι ας κακολογούν το άτεχνο ύφος της. Έφηβη σαν τις αναγνώστριές της, η αφηγήτρια-ηρωίδα της ερωτεύεται έναν νεαρό βρικόλακα. Για τα κορίτσια, τα αγόρια ανήκουν σε μια φυλή ξένη, σχεδόν βαμπίρ. Σαν να λέμε: «Σε έλκει, κι ας είναι αυτό που είναι!»

* * *

Το ερώτημα παραμένει. Να εξωθείς ή να αποτρέπεις το παιδί σου από την πεπατημένη σε οποιονδήποτε τομέα; Ιδίως σε μια χώρα-αποθέωση του μέσου όρου, σαν τη μικροαστική Ελλάδα; 

Ως γνωστόν, δεν υπάρχει ούτε Ανωτάτη ούτε Κατωτάτη Σχολή Γονέων. Κάνεις ό,τι καλύτερο μπορείς, με όση υπομονή και αγάπη διαθέτεις, κι ο Θεός βοηθός. 

Όμως, δεν είναι δυνατόν να μη βλέπεις πόσο συντηρητικός γίνεσαι. Και ότι ο ρόλος του γονιού σε αναγκάζει να επιλέγεις και να αποδέχεσαι νόρμες με τις οποίες εσύ ο ίδιος διαφωνείς ή τις αποστρέφεσαι. 

Άνθρωπος σημαίνει αντίφαση."



Βαγγέλης Ραπτόπουλος


[«Η υψηλή τέχνη της αποτυχίας», εκδόσεις Ίκαρος, σελ. 540-542. ― http://wp.me/PJlOq-1oV.]



Δευτέρα 18 Ιουνίου 2012

Παθητική Επιθετικότητα. Ή αλλιώς, Το Θυμωμένο Χαμόγελο... (A')





Η παθητική επιθετικότητα είναι ένα μοτίβο συμπεριφοράς κατά το οποίο τα αρνητικά συναισθήματα εκφράζονται έμμεσα, και όχι ανοιχτά και ευθέως. Με άλλα λόγια, άλλα νιώθει και άλλα εκφράζει το άτομο που επιλέγει τον δρόμο της παθητικής επιθετικότητας. Οι πράξεις και οι λέξεις δεν φαίνεται να ταυτίζονται ως προς το νόημά τους. Για παράδειγμα, μπορεί να λέει, και μάλιστα με ενθουσιώδη τρόπο, ότι συμφωνεί με την εκπόνηση ενός έργου, με τις πράξεις του όμως δείχνει ότι διαφωνεί, κι έτσι καθυστερεί στις ημερομηνίες παράδοσης, εφευρίσκει δικαιολογίες για να μην εργαστεί, αργεί στα ραντεβού, κλπ. 


Σημάδια και ενδείξεις παθητικής επιθετικότητας: 
  •         Δυσαρέσκεια και αντιρρήσεις προς τις απαιτήσεις των άλλων
  •         Παράπονα ότι οι άλλους τους υποτιμούν ή τους κοροϊδεύουν 
  •         Αναβλητικότητα
  •          Πείσμα
  •          Αναποτελεσματικότητα 
  •          Κενά μνήμης
  •         Κυνισμός 
  •          Φόβος ανταγωνισμού 
  •         Θυματοποίηση 
  •          Δημιουργία χαοτικών καταστάσεων 
  •          Φόβος εξάρτησης 
  •          Δικαιολογίες 
  •          Κωλυσιεργία 




ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ 

Η διεκδικητικότητα είναι η μέση λύση ανάμεσα στα άκρα της παθητικότητας και της επιθετικότητας και αυτό είναι κάτι που είναι μέσα στη φύση μας. Από μωρά και πριν ακόμα μιλήσουμε, κατακτήσαμε την ικανότητα να επικοινωνούμε. μάθαμε πώς και πότε να χαμογελάμε, να χασμουριόμαστε, να δείχνουμε έκπληκτοι, να θυμώνουμε, και γενικά να δείχνουμε τα συναισθήματά μας χωρίς περιορισμό. 

Αν όμως μεγαλώσαμε σε μία οικογένεια η οποία δεν έδινε πολλή σημασία στις βασικές μας ανάγκες και τις επιθυμίες μας, η φυσική μας αυτή ικανότητα να εκφραζόμαστε και να διεκδικούμε καταπιέστηκε. Αν κάθε φορά που εκφράζαμε μία επιθυμία, μας αντιμετώπιζαν ως εγωιστές ή ακόμα χειρότερα ως ένα βάρος που συνεχώς απαιτεί πράγματα που δεν του αξίζουν, τότε αυτές οι φωνές και οι κατηγορίες μας γέμισαν με άγχος και τύψεις. Και ακόμα κι αν εκφράζαμε το θυμό μας απέναντί σε μία άδικη μεταχείριση, και τότε η αντίδραση των άλλων γινόταν ακόμα πιο τιμωρητική και αυστηρή, τότε είναι πολύ πιθανό να νιώσαμε ότι μας απαγορεύεται να εκφράσουμε και το θυμό μας. 

Όταν όμως ως παιδιά πασχίζουμε να δημιουργήσουμε έναν ασφαλή δεσμό με τους γονείς μας, τότε είναι φυσικό να υιοθετούμε μία πιο παθητική συμπεριφορά σε καταστάσεις σαν αυτές που περιγράφηκαν παραπάνω, προκειμένου να μη χά(λα)σουμε αυτό τον δεσμό. Έτσι μαθαίνουμε να αποσιωπούμε τις πραγματικές μας επιθυμίες και να μην διεκδικούμε τα θέλω μας, όταν κάθε φορά που εκφραζόμαστε αντιμετωπίζουμε μία αρνητική συμπεριφορά. Όμως, οι βασικές μας ανάγκες και τα θέλω μας, ακόμα κι αν αποσιωπούνται ή καταπιέζονται, ποτέ δεν εξαφανίζονται. Απλά παραμένουν κρυμμένα. Και η οποιαδήποτε προσπάθεια έκφρασής τους θα πρέπει κάθε φορά να περνάει από λογοκρισία. 

Η παθητικότητα είναι το αναπόφευκτο αποτέλεσμα. Και οι ανάγκες μας να επιμένουν. Και κάπου μέσα μας υπάρχει ο θυμός που έχουμε για τους γονείς μας, οι οποίοι δεν μας αγαπούσαν αρκετά ώστε να μας αποδεκτούν και να ικανοποιήσουν τις επιθυμίες μας.

Η "ΛΥΣΗ" 

Έχουμε αποκλείσει την κατά πρόσωπο έκφραση του θυμού, καθώς θα μας αποκαλούσαν εγωιστές, κακούς και παράλογους. Ίσως και να μας τιμωρούσαν ή να μας περιγελούσαν. Καταστάσεις που δημιουργούν μεγάλη ένταση και πολύ άγχος. Και μέσα σε όλο αυτό, βρισκόμαστε σε μία συναισθηματική απόγνωση να ικανοποιήσουμε τη δική μας επιθυμία και ταυτόχρονα τον καταπιεσμένο μας θυμό. Γιατί είναι αδύνατο να ακυρώσεις το θυμό και την ανάγκη να εκφράσεις κάτι που όσο πιο πολύ το καταπιέζεις, τόσο μεγαλώνει. Σταδιακά, αρχίζουμε και βρίσκουμε/ εφευρίσκουμε τρόπους για να ανακουφίσουμε όλο αυτό το μένος χωρίς να προκαλούμε ιδιαίτερα σημαντική φθορά σε μία σχέση που ήδη θεωρείται επισφαλής. 

Εδώ είναι που καταλήγουμε στην απώλεια της προσωπικής ακεραιότητας. Και αρχίζουμε να λέμε ψέμματα στους άλλους και φυσικά στον εαυτό μας. Σαμποτάρουμε, υποβιβάζουμε, εξαπατούμε, προδίδουμε. Κατά κάποιο τρόπο, εκδικούμαστε τους δικούς μας ανθρώπους με το να τους επιστρέφουμε αυτό ακριβώς που μας έκαναν κι αυτοί. Τους απογοητεύουμε, αποσυρόμαστε από τις επιθυμίες τους, απαντάμε με δικαιολογίες και τους κατηγορούμε για τα δικά μας λάθη και συμπεριφορές. Αρνούμαστε αυτό που εκείνοι μας ζητούν, αλλά πάντα με μία εξήγηση που μας απαλλάσσει: "Το ξέχασα", "Δεν το ήθελα", "Δεν κατάλαβα ότι το εννοούσες", "Ήταν ένα ατύχημα", "Δεν φταίω εγώ" και άλλες πολλές δικαιολογίες. 

Πέρα από το κομμάτι των δικαιολογιών, όλο αυτό μπορεί να μετατραπεί πολύ εύκολα σε χειριστική συμπεριφορά. Ναι, χειριζόμαστε τους άλλους μέσω της παθητικής επιθετικότητας. Ψάχνουμε να βρούμε τρόπους να απευθύνουμε στους άλλους τις επιθυμίες μας, χωρίς να τις διατυπώνουμε ευθέως. Σε κάποιο σημείο ίσως χρειαστεί να πληρώσουμε το τίμημα γι΄αυτά τα "κατά λάθος" λάθη μας, αλλά αν έχουμε "εξασκηθεί" καλά στην τέχνη της παθητικής επιθετικότητας και έχουμε καλύψει τα ίχνη μας με καλές δικαιολογίες, ίσως οι άλλοι να μην μπορέσουν να καταλάβουν τα πραγματικά μας κίνητρα. Κι έτσι οποιαδήποτε τιμωρία δεχτούμε, είμαστε σίγουροι ότι θα είναι μικρότερη απ' ότι αν ήμασταν ευθείς και ειλικρινείς από την αρχή. 

Μπορεί επίσης να σας ενδιαφέρει: