Η μάσκα (του τρόμου)

Όταν ξαφνικά την ρώτησες "Πώς νομίζεις ότι θα πεθάνεις;", δεν ήταν τόσο για να μάθεις το δικό της φόβο, όσο για να της εκμυστηρευτείς το δικό σου. Ναι, ήσουν σε ηλικία όπου τέτοιου είδους ερωτήσεις πρέπει να αφήνονται ελεύθερες και να μην κατακρίνονται, γιατί, όπως λένε και οι ειδικοί, "το παιδί πρέπει να μάθει να εκφράζεται ελεύθερα και να επικοινωνεί τις απόψεις του". 

"Εγώ", συνέχισες χωρίς να περιμένεις την απάντησή της, "φοβάμαι ότι θα πνιγώ στη θάλασσα". Σε κοίταζε με κάτι μεγάλα μάτια και ένα βλέμμα που δήλωνε δύο πράγματα. Είτε είχε κι εκείνη τον ίδιο φόβο με σένα. Ή δεν πίστευε που άκουγε μία τόσο φρικτή αλήθεια με τόσο αποστομωτική ψυχραιμία. Κάτι σαν να το έχεις κανονίσει να γίνει έτσι και πλέον το έχεις πάρει απόφαση. Δεν υπάρχουν περιθώρια για δράματα πια. 

"Νομίζω πώς θα με παρασύρει κάποιο ρεύμα μέσα στα πολύ βαθιά ή το αεροπλάνο που θα βρίσκομαι θα πέσει μέσα στη θάλασσα και θα πνιγώ. Κάπως έτσι πάντως θα γίνει." Τι μπορούσε να απαντήσει εκείνη τη στιγμή σε όλα αυτά που άκουγε; Τίποτα. Θα το καταλάβαινες. Ή να έκανε ότι δεν ταράχτηκε καθόλου και να μιλούσε και για το δικό της φόβο. Όπως κι έκανε. Κι όμως η φωνή της και τα δάχτυλα που έπαιζαν νευρικά το ένα μέσα απ' τ' άλλο έδειχναν ότι για κείνη ήταν άβολη αυτή η κουβέντα. Δεν είχε προετοιμαστεί για κάτι τέτοιο.  

Για σένα όμως κάτι -έστω μικρό- άλλαξε. Μία που το εξομολογήθηκες και μία που ο φόβος αυτός σαν κάπως να μίκρυνε μέσα σου. Την επόμενη κιόλας μέρα πήρες τη μάσκα σου και πήγες με φόρα και τόλμη προς τη θάλασσα. Ναι, αυτή τη φορά θα κολυμπήσεις πιο βαθιά απ' ότι συνήθως. Δεν θα κάτσεις να πλατσουρίσεις στα ρηχά και μετά από δέκα λεπτά να προφασιστείς ότι κουράστηκες. 

Βέβαια, ενώ είχες αποφασίσει ότι θα νικήσεις αυτό το φόβο για τη θάλασσα, μάλλον είχες σκεφτεί να προχωρήσεις σταδιακά στη "θεραπεία" σου. Συστηματική απευαισθητοποίηση, θα έλεγαν οι ψυχολόγοι, δηλαδή βαθμιαία κλιμακωτή έκθεση στο φοβικό αντικείμενο. Είπες λοιπόν ότι θα εξοικειωθείς με τη θάλασσα, τα βαθιά νερά, αλλά δεν ήσουν ακόμη έτοιμη για το άγνωστο. Έτσι, πήρες τη μάσκα μαζί έτσι ώστε να βλέπεις τι γίνεται κάτω από τα πόδια σου και ποιος "κίνδυνος" παραμονεύει. 

Φοράς για πρώτη φορά τη μάσκα και προσπαθείς να μη σκέφτεσαι αυτή την πίεση και τον περιορισμό στο πρόσωπό σου, στη μύτη σου, το στόμα σου... όχι, όχι, δεν είναι αυτό το θέμα μας τώρα, πρέπει να επικεντρωθείς στη θάλασσα. Είσαι ήδη σε σημείο όπου δεν πατάς τα πόδια σου στο βυθό και έχεις φορέσει τη μάσκα. Έτοιμη για την πρώτη βουτιά.


Είσαι κάτω από το νερό. Μα που πήγε όλος αυτός ο κόσμος; Όταν είχες το κεφάλι σου έξω η θάλασσα ήταν γεμάτη κόσμο. Τώρα που είναι όλοι αυτοί; Σαν η θάλασσα να σου υπενθυμίζει κάτι που ήδη ξέρεις, αλλά πολλές φορές ξεχνάς. Ότι έξω σου είσαι μες στον κόσμο, αλλά μέσα σου πάντα ολομόναχος. 

Ξαφνικά όλα μεγεθύνονται. Και πρώτα απ' όλα οι ήχοι από το ίδιο το σώμα σου. Η αναπνοή σου ακούγεται πολύ δυνατά στ' αυτιά σου. Σαν κάποιος να έβαλε ένα μικρόφωνο στα πνευμόνια σου. Οι ανάσες σου είναι ηχηρές. Και όχι μόνο. Και γρήγορες και κοφτές. φ-φ-φ-φ-φ-φ. Δεν αναπνέεις καλά. Θα πνιγείς; Θα πνιγείς. Θα πνιγείς. Θα πνιγείς! Έξω το κεφάλι. Κολύμπι προς τα ρηχά. Βγάζεις τη μάσκα. Ανάσες κανονικές πια. 

Δεν το βάζεις κάτω. Άλλη μια προσπάθεια. Κι άλλη μία. Κάθε φορά και λίγο παραπάνω μέσα στο νερό. Κάθε φορά και λίγο πιο βαθιά. Κάθε φορά και πιο αργές ανάσες. φ......φ......φ......φ......φ...... Ώσπου στο τέλος, ο βυθός σ' αρέσει, η ώρα περνάει χωρίς να το καταλάβεις, ο φόβος αναμειγνύεται με δέος. Τι όμορφη που είναι η θάλασσα! Κι εκείνα τα καβουράκια... Κι εκείνη η αγέλη μικρών ψαριών... Κι εκείνο το μεγάλο ψάρι-αχ και να 'ξερες πώς το λένε... 

Αλήθεια, πώς ξεκίνησε όλος αυτός ο φόβος; Ψάχνεις μέσα στο μυαλό σου ιστορίες και εμπειρίες από τη θάλασσα της παιδικής σου ηλικίας. Χμμ, κάτι βρίσκεις... Δεν ξέρεις αν είναι αυτό, αλλά η πρώτη-πρώτη εικόνα που έχεις στο μυαλό σου από τη θάλασσα είναι εκείνη η μαύρη, σκοτεινή θάλασσα που σε πήγαιναν κάθε καλοκαίρι όταν ήσουν πολύ μικρή. Στα ρηχά της είχε πολλά πολλά καβούρια που σου τσιμπούσαν συνεχώς τις πατούσες. Λίγο πιο μέσα, κι ενώ ακόμα πατούσαν τα μικρά σου πόδια κάτω, είχε μια "θάλασσα" από μαύρα, πυκνά και ψηλά φύκια, που ποτέ δεν ήξερες τι μπορεί να υπάρχει μέσα τους και κάθε φορά που πλησίαζες "έτρεχαν" να σου γλείψουν τα πόδια. Ναι, αυτή η εικόνα είναι μία από τις πιο τρομακτικές που καρφώθηκε στο μυαλό σου δίπλα στη λέξη "θάλασσα". Σίγουρα και κάτι άλλο βοήθησε για να μεγαλώσει αυτό τον φόβο και να φέρει τη "θάλασσα" δίπλα στο "θάνατο", αλλά θα το βρεις σε κάποια άλλη ανυποψίαστη στιγμή. 

Όταν χόρτασες από το βυθό και έβγαλες το κεφάλι σου έξω από τη θάλασσα, ένα μικρό κομμάτι μέσα σου ένιωσε νικητής. Όχι ότι έκανες τίποτα σπουδαίο, αλλά κατάφερες να μην τρομοκρατηθείς από τον ίδιο σου το φόβο και να τον αντιμετωπίσεις κατάματα. Προφανώς και ακόμα φοβάσαι ότι το τέλος σου μπορεί να έρθει μέσα στη θάλασσα. Προφανώς και μερικές φορές η ανάσα σου γίνεται γοργή και κοφτή όταν είσαι μέσα στο νερό. Αλλά τουλάχιστον αυτό δεν σε εμπόδισε από τότε να κολυμπήσεις στα βαθιά, να μπεις μέσα σε θάλασσες με ρεύματα, να πάρεις αεροπλάνο που περνάει πάνω από θάλασσα, να ταξιδέψεις με καράβι, βάρκα, πλοιάριο ή να κάνεις διακοπές σε νησί. Τη θάλασσα, τη μυρωδιά της, τα χρώματά της, τις εναλλαγές της διάθεσής της, την πολυμορφία της, δεν τα αλλάζεις με τίποτα. 

Να σου πω τι έμαθες από όλο αυτό; 

Μην φοβάσαι τον φόβο. 
Μην φοβάσαι το άγνωστο. 
Μην φοβάσαι τον εαυτό σου. 
Μην φοβάσαι τα λάθη. 
Μην αφήσεις το φόβο να σε ελέγξει. 
Μην προσπαθήσεις να ξεφορτωθείς το φόβο σου. 
Μάθε να ζεις με αυτόν. 
Αντικατέστησέ τον με την περιέργεια. 
Αναγνώρισε αυτό που φοβάσαι και νίκησέ το. Αυτό σημαίνει ότι μεγαλώνεις. 
Ότι γίνεσαι δυνατότερος και σοφότερος. 

Ο φόβος σου δεν θα αποτρέψει την αποτυχία, την απώλεια, το θάνατο. Αλλά μπορεί να αποτρέψει τις όμορφες στιγμές στη ζωή σου. 

Όλα όσα επιθυμείς, βρίσκονται στην απέναντι πλευρά του φόβου. 

Ο δικός σου φόβος...; 

Τα 5 καλύτερα παιχνίδια όλων των εποχών

Ολοκληρώνεται μια χρονιά και πολλοί συνάδελφοι φτιάχνουν λίστες με τις καλύτερες εφαρμογές του 2011. Χτες έτυχε να ακολουθήσω ένα σύνδεσμο και διάβασα ένα καταπληκτικό άρθρο του περιοδικού wired με τα 5 καλύτερα παιχνίδια όλων των εποχών.

Αυτό το άρθρο μάς έβαλε σε μια υπέροχη συζήτηση, βοήθησε ο καιρός, και είχε σαν αποτέλεσμα ατέλειωτα γέλια. Ατέλειωτες ώρες παιχνιδιού, μάθησης, ψυχαγωγίας χωρίς αυτό που θα ονομάζαμε, τυπικά, παιχνίδι ως αντικείμενο.

5. Τα κουτιά

Πλαστικό κουτί από το ΙΚΕΑ. Η γυναίκα μου τα αγόρασε για να έχει ταξινομημένα τα παιχνίδια της πρώτης ηλικίας. Μόλις άρχισαν να μπουσουλούν τα δίδυμα, τούμπα το κουτί κι έγινε μια πρώτης τάξεως περπατούρα. Πάει η ταξινόμηση και ήρθε το πρώτο οικογενειακό σοκ. Οι δύο έντονες προσωπικότητες ρυθμίζουν το σπίτι.  Αγώνες ταχύτητας στο διάδρομο για να κουραστούν και να πέσουν για ύπνο. Παράλληλα εγώ καμάρωνα ότι δεν περπατούν… Η μεγάλη περπάτησε στους 9 μήνες και 15 μέρες αργότερα ο μικρός… (Ο μικρός όμως σκαρφάλωνε σε οτιδήποτε.. Το χριστουγεννιάτικο δέντρο βρήκε νέα θέση… στο μπαλκόνι!!! Α και ο μικρός είναι 5 λεπτά μικρότερος αλλά τόσο σημαντικό στην ιεραρχία της οικογένειας)

Τα κουτιά βγαίνουν σε διάφορα χρώματα, σχήματα και μεγέθη και όταν εξαντληθεί η χρήση τους, με ένα μαρκαδόρο και μερικές κηρομπογιές αλλάζει όψη και ξεκινούν νέα παιχνίδια. Κουτιά από πλυντήρια, ψυγεία είναι το καλύτερο δώρο… Δυστυχώς η τεχνολογία κατέστρεψε  τα κουτιά από τηλεοράσεις που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν ως σπηλιές, σπίτια, μαγαζιά κλπ.

Μεγαλώνοντας τα παιδιά και τα κουτιά αποκτούν διαφορετικές χρήσεις…. Μην τολμήσετε να πετάξετε κουτιά χωρίς να ρωτήσετε τα παιδιά σας. Μπορείτε να προμηθευτείτε κουτιά από μαγαζιά που πουλούν κουτιά για συσκευασίες ή μετακομίσεις αλλά και ο μανάβης ή ο μπακάλης της γειτονιάς σας έχει μεγάλο στοκ …

4. Το νερό

Μπανιέρα, νιπτήρας και νεροχύτης. Διάφορα δοχεία όπου μεταφέρουν το νερό από το ένα δοχείο στο άλλο. Πλένουν τα ζωάκια τους. Φτιάχνουν παραμύθια. Θα χρειαστείτε σκαμπό για να τους βοηθήσετε να φτάσουν…και μερικά επιπλέον ρούχα…

Καλοκαίρι και φυσικά η λύση είναι… πισίνα φουσκωτή. Γεμάτη παιχνίδια… Για να μην γλιστρούν καλό είναι να επενδύσετε σε μια μοκέτα τεχνητού γκαζόν.

Νεροπίστολα και η απόλυτη διασκέδαση στον κήπο, παραλία, πιλοτή. Κυκλοφορούν σε πολλά σχέδια, μεγέθη και αποτελεσματικότητα. Το καλύτερο καλοκαιρινό δώρο…

Μεγαλώνοντας προστίθενται νέες διαστάσεις στο παλιό καλό παιχνίδι, τα μπουγέλα. Με νερομπούκαλα που στο καπάκι ανοίγεις μια τρύπα, σακούλες σούπερ μάρκετ, ποτήρια πλαστικά… οι επιλογές είναι δύο: προτιμάς μεγάλη ποσότητα αλλά στιγμιαία ή μεγάλη ποσότητα σε χρόνο… Παλιότερα κυκλοφορούσαν και οι μπουγελόφατσες, τελευταία κυκλοφορούν οι νερόμπομπες. Καταναλωτικά στοιχεία…

Φυσικά στις μικρότερες ηλικίες ενισχύουμε και τα περιβαλλοντικά θέματα ποτίζοντας τις γλάστρες όταν τελειώσει το παιχνίδι.

Παραλλαγή… Σαπουνόφουσκες… Νερό+υγρό σαπούνι πιάτων…

3. Το ξύλο, ή ραβδί, ή κλαδί…

Ένα λεπτό ίσο κομμάτι ξύλου μπορεί να πάρει άπειρες μορφές και χρήσεις. Πρώτα από όλα ανήκει στα παιχνίδια που είναι προτιμότερο να χρησιμοποιείται σε εξωτερικούς χώρους. Υπάρχει σε αφθονία και με λίγο ψάξιμο μπορείτε να βρείτε ένα εξαιρετικό κομμάτι. Κάθε κομμάτι είναι μοναδικό. Το μοναδικό του μειονέκτημα είναι ότι αν είναι πολύ λεπτό σπάει εύκολα και σε αυτή την περίπτωση δεν μπορεί να αντικατασταθεί από κάποιο που να πλησιάζει την ομορφιά του ή την χρήση του. Η μεγάλη ποικιλία στις ποιότητες εξασφαλίζει και μεγάλη γκάμα παιχνιδιών…

Πολλές φορές στο μακρινό παρελθόν έκοψα κανένα δυο κλαδιά και τα πιο σκληρά τα έκανα τόξα και τα πιο μικρά με λίγο σύρμα μπροστά, για βάρος, γίνονταν εξαιρετικά βέλη. Καρεκλοπόδαρα από σκαμπό γίνονταν έξοχα όπλα.

Μεγαλύτερα και πιο σκληρά ξύλα γίνονταν έξοχα δόρατα, μετά την Γ’ Δημοτικού φυσικά και με ιδιαίτερη έξαρση στη Δ΄…, όπως και αυτοσχέδια σπαθιά.

Με τη προσθήκη 2-3 μέτρων πετονιά, ένα αγκίστρι κι ένα μικρό βαρίδι πέρασα άπειρες ώρες στη Ζάκυνθο ψαρεύοντας κεφάλους, ακόμα το θυμάμαι, σπάρους και χάνους.

Μικρότερο αλλά στο ίδιο πάχος γίνονταν σκυτάλη ή μεγαλύτερο σε μήκος ακόντιο σε αυτοσχέδιους αγώνες.

Must… από κλαριά φτιάχναμε και σφεντόνες…  αλλά με αυτό το παιχνίδι είχαμε πολλά προβλήματα που όλα ξεκινούσαν από την έλλειψη κατανόησης μια και κάτι θα έπρεπε να βάλουμε κάτι για σημάδι… και λυπόμασταν τα πουλάκια…

2. Ο σπάγκος, το σκοινί, η πετονιά.

Πόσες φορές δεν έδεσα διάφορα αντικείμενα αυτοκινητάκια, σκυλάκια έτσι ώστε να μπορούν να τα σύρουν… να τρέχουν και να προκαλούν έναν θόρυβο… τα παιδιά αγαπούν το τρέξιμο και το θόρυβο. Άλλωστε πολλές φορές μπορείς να επισκευάσεις κάτι με το σκοινί ή το σπάγκο.

Πετάν το χαρταετό και μετά από 1 λεπτό και 30 δεύτερα περνάς την υπόλοιπη μέρα προσπαθώντας να το ξεμπλέξεις και όταν τελειώσεις προφανώς έχει πέσει ο αέρας… Οπότε το επόμενο μάθημα είναι πώς δεν μπερδεύουμε την καλούμπα… και πώς την ξεμπερδεύουμε.
Μια από τις μεγαλύτερες απολαύσεις είναι να παρακολουθείς ένα γατί να κυνηγά ένα ασημόχαρτο δεμένο σε ένα μακρύ σπάγκο αλλά για να διατηρήσεις έντονο το ενδιαφέρον του θα πρέπει να το αφήνεις να κερδίζει μερικές φορές. Αγαπημένο καλοκαιρινό παιχνίδι των παιδιών μου με τα μικρά γατάκια της αυλής.Η γιαγιά μου μου μάθαινε το αργαλειό. Δένεις ένα κομμάτι σπάγκου και χρησιμοποιώντας τα δάχτυλα σου και δημιουργείς ένα σχήμα. Πρέπει ένας συμμαθητής σου να το πάρει από τα χέρια σου και να δημιουργήσει ένα άλλο σχέδιο. Δεν φτάσαμε ποτέ πάνω από το 4…

Και για τελευταίο άφησα το σκοινάκι. Όταν κάποια μαθήτρια φέρει  ένα σκοινάκι στο σχολείο τότε πέφτει επιδημία στην αυλή. Χειρότερα κι απ’ τις ψείρες. Μεγάλες παρέες κοριτσιών, συνήθως, διασκεδάζουν ώρες ατέλειωτες.

1. Το χώμα.

“Κάθε παιδί πρέπει να φάει 1 κιλό χώμα”

Ο πεθερός μου.

Μπορούμε να το αντιμετωπίσουμε ως μιας πρώτης τάξης άσκηση για το ανοσοποιητικό σύστημα των παιδιών χωρίς τις συνηθισμένες παρενέργειες των εμβολίων.

Μεγαλύτερη χαρά δεν υπάρχει από το να παίζουν τα παιδιά με το χώμα μέχρι μεγάλη ηλικία, αν δε δεχτούμε και την έννοια του παλιμπαιδισμού θα σημείωνα μέχρι πολύ μεγάλη ηλικία. Τα μικρά παιδιά λατρεύουν το χώμα και πολλές φορές έχει και πολλές μορφές όπως άμμο, λάσπη, κοσκινισμένο χώμα. Σε πολλά σπίτια που έχουν μικρά παιδιά και κάποιο υποτυπώδη κήπο, Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα, υπάρχει κάποιο σημείο που τα παιδιά σκάβουν.

Μάλιστα κάποιοι διέκριναν επιχειρηματική ευκαιρία και έφτιαξαν παιχνίδι ανασκαφής όπου τα παιδιά αγοράζουν ένα τούβλο από πηλό, το σκαλίζουν κι “ανακαλύπτουν” ένα απολίθωμα. Ενδιαφέρον

Το μοναδικό πρόβλημα με το συγκεκριμένο παιχνίδι είναι ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να εξηγήσεις σε ένα μικρό παιδί ότι το χώμα δεν πρέπει να μπει στο σπίτι. Στη συγκεκριμένη περίπτωση κυκλοφορεί ένα αξεσουάρ που λέγεται “ηλεκτρική σκούπα” ή ένα παλιότερο μοντέλο που λεγόταν “σκούπα και φαράσι”.

(Από το http://mcsotos.wordpress.com, διασκευή του http://www.wired.com/geekdad/2011/01/the-5-best-toys-of-all-time/)

Το σπίτι της ζωής

Ήταν κάποτε ένας ξυλουργός που ειδικευόταν στη συναρμολόγηση προκατασκευασμένων σπιτιών. Εργαζόταν για κάποιον επιχειρηματία, ο οποίος του προμήθευε έτοιμα τα ξύλα κι εκείνος τα μοντάριζε, στερέωνε τους αρμούς, έφτιαχνε το σπίτι και προετοίμαζε τις λεπτομέρειες. 


Μια μέρα, αποφασίζει ο ξυλουργός ότι έχει δουλέψει αρκετά, κι είναι πια καιρός να ξεκουραστεί. Έτσι, πάει να μιλήσει στον επιχειρηματία και του λέει πως πήρε την απόφαση να βγει στη σύνταξη. Καθώς, όμως, του έμενε ακόμη να τελειώσει ένα σπίτι, τον ειδοποιεί ότι αυτή θα είναι η τελευταία του δουλειά. 
"Τι κρίμα!" λέει ο επιχειρηματίας, "είσαι καλός στη δουλειά σου... Δε θέλεις να δουλέψεις λίγο ακόμα;"
"Όχι, όχι. Η αλήθεια είναι πως έχω πολλά πράγματα να κάνω, θέλω και να ξεκουραστώ..."
"Πολύ καλά."


Ο ξυλουργός τελειώνει το τελευταίο σπίτι και πάει να αποχαιρετήσει τον επιχειρηματία, αλλά αυτός του λέει: 
"Κοίτα, ήρθε μία παραγγελία της τελευταίας στιγμής, πρέπει να φτιάξεις ακόμη ένα σπίτι. Αν μου κάνεις αυτή τη χάρη... Δε θα έχεις τίποτε άλλο να κάνεις... Ασχολήσου αποκλειστικά με την κατασκευή αυτού του τελευταίου σπιτιού, πάρε όσο χρόνο χρειάζεσαι, αλλά σε παρακαλώ, ανάλαβε αυτή την τελευταία δουλειά". 


Ο ξυλουργός, αν και θυμωμένος με την παραγγελία αυτή, αποφασίζει παρ'όλα αυτά να την εκτελέσει και να φτιάξει το σπίτι όσο πιο γρήγορα γίνεται, για να πάει μετά να ξεκουραστεί, όπως ήθελε πραγματικά. Τώρα πια δεν έχει τίποτα να διαφυλάξει, αφού θα σταματήσει τη δουλειά, τώρα πια δεν χρειάζεται να επιδιώκει την αναγνώριση των άλλων, τώρα δεν διακυβεύεται η φήμη του ούτε η αμοιβή του, τώρα δεν διακινδυνεύει τίποτα απολύτως, γιατί έχει τελειώσει την καριέρα του. Το μόνο που θέλει, είναι να τελειώσει το σπίτι γρήγορα. 


Έτσι, λοιπόν, συναρμολογεί τα ξύλα, τα στερεώνει χωρίς πολύ κέφι, χρησιμοποιεί υλικά πολύ χαμηλής ποιότητας για να μειώσει το κόστος, δεν τελειώνει τις λεπτομέρειες... Με λίγα λόγια, κάνει δουλειά πολύ κατώτερη αυτής που έκανε συνήθως. Τέλος, στα γρήγορα, ολοκληρώνει το σπίτι. 


Οπότε, πάει στον επιχειρηματία κι εκείνος, έκπληκτος, του λέει: 
"Τι; Το τελείωσες κιόλας;" 
"Ναι, ναι, είναι έτοιμο"
"Ωραία, πάρε... Βάλε την κλειδαριά, κλείδωσε και φέρε μου το κλειδί."
Πάει ο ξυλουργός, βάζει την κλειδαριά, κλειδώνει και επιστρέφει με το κλειδί. 


Μόλις το παίρνει ο επιχειρηματίας το κλειδί, του το ξαναδίνει και λέει:
"Αυτό είναι το δώρο της εταιρείας για σένα..."



Μπορεί να μην το καταλαβαίνουμε, όμως η ζωή που φτιάχνουμε καθημερινά είναι το σπίτι μέσα στο οποίο ζούμε. Και το χτίζουμε εμείς οι ίδιοι. 
Αν έχεις συναίσθηση ότι σου αξίζει να ζεις καλύτερη ζωή... γιατί να μη φτιάξεις ένα καλύτερο σπίτι;
Τι καλά θα ήταν, αλήθεια, αν αρχίζαμε από δω και πέρα να είμαστε πιο προσεκτικοί με ό,τι φτιάχνουμε... 


(Από το βιβλίο "Ο δρόμος της αυτοεξάρτησης" του Χ. Μπουκάι)

Ένας έξυπνος βλάκας

Ο Τζέισον Χ., αριστούχος δευτεροετής φοιτητής σε ένα κολέγιο του Κοράλ Σπρινγκς στη Φλόριδα, διακατεχόταν από την έμμονη ιδέα να μπει στην Ιατρική Σχολή. Όχι όποια κι όποια Ιατρική Σχολή όμως. Εκείνος ονειρευόταν το Χάρβαρντ. Αλλά ο Πολογκρούτο, ο καθηγητής του της Φύσικής, είχε βαθμολογήσει τον Τζέισον με 80 σε ένα τεστ. Θεωρώντας ότι ο βαθμός -ένα απλό Β- έβαζε τα όνειρά του σε κίνδυνο, ο Τζέισον πήρε ένα χασαπομάχαιρο στο σχολείο και πάνω σε έναν διαπληκτισμό με τον Πολογκρούτο στο εργαστήριο της Φυσικής, μαχαίρωσε τον καθηγητή του στον αυχένα, προτού προλάβουν να τον εμποδίσουν. Κάποιος δικαστής βρήκε τον Τζέισον αθώο, παροδικά παράφρονα κατά τη διάρκεια του επεισοδίου, ενώ μία ομάδα τεσσάρων ψυχολόγων και ψυχιάτρων ορκιζόταν ότι ήταν ψυχωσικός κατά τη διάρκεια του διαπληκτισμού. Ο Τζέισον ισχυρίστηκε ότι είχε σκεφτεί να αυτοκτονήσει εξαιτίας της βαθμολογίας του στο τεστ και είχε πάει στον Πολογκρούτο για να του ανακοινώσει ότι θα σκοτωνόταν εξαιτίας του κακού βαθμού. Ο Πολογκρούτο διηγήθηκε την ιστορία διαφορετικά: "Νομίζω ότι προσπαθούσε να με ξεκάνει μ' εκείνο το μαχαίρι" επειδή είχε οργιστεί με τον κακό βαθμό. Παρόλο που ο Τζέισον αποφοίτησε με τους μεγαλύτερους επαίνους, ο παλιός καθηγητής του της Φυσικής, Πολογκρούτο, παραπονιόταν πως ο Τζέισον ποτέ δε ζήτησε συγνώμη, ούτε καν ανέλαβε την ευθύνη της πράξης του. 


Εδώ το ερώτημα είναι: Πώς είναι δυνατόν κάποιος με τόσο φανερά υψηλή νοημοσύνη να κάνει κάτι τόσο παράλογο, τόσο πολύ βλακώδες; Απάντηση: Η ακαδημαϊκή ευφυϊα δεν έχει και πολλή σχέση με τη συναισθηματική ζωή. Οι ευφυέστεροι ανάμεσά μας μπορούν να πνιγούν στον ωκεανό των απειθάρχητων παρορμήσεων και των αχαλίνωτων παθών τους. Άνθρωποι με υψηλό δείκτη νοημοσύνης μπορεί να χειρίζονται εντυπωσιακά άστοχα την προσωπική τους ζωή. 
Ένα από τα "κοινά" μυστικά της ψυχολογίας είναι η σχετική ανικανότητα της βαθμολογίας των τεστ να προβλέψουν αλάθητα ποιος θα πετύχει στη ζωή του. Ομολογουμένως, υπάρχει μία σχέση ανάμεσα στο Δείκτη Νοημοσύνης και στις συνθήκες ζωής, για μεγάλες ομάδες στο σύνολό τους: πολλοί άνθρωποι με χαμηλό Δείκτη Νοημοσύνης καταλήγουν σε "ευτελείς εργασίες", ενώ άτομα με υψηλό Δείκτη Νοημοσύνης σε θέσεις καλοπληρωμένες. Αυτό όμως κατά κανένα τρόπο δεν ισχύει πάντα. 
Υπάρχουν πάμπολλες εξαιρέσεις στον κανόνα που λέει ότι ο Δείκτης Νοημοσύνης προδιαγράφει την επιτυχία - πολλές (αν όχι περισσότερες) εξαιρέσεις, παρά περιπτώσεις που επιβεβαιώνουν τον κανόνα. Στην καλύτερη περίπτωση, ο Δείκτης Νοημοσύνης συμβάλλει κατά 20% στους παράγοντες που καθορίζουν την επιτυχία στη ζωή, γεγονός που αφήνει ένα 80% σε άλλες δυνάμεις. 


Η έγνοια μου είναι αυτό ακριβώς το σύνολο των "άλλων χαρακτηριστικών", η συναισθηματική νοημοσύνη ή νοημοσύνη της καρδιάς. Πρόκειται για ικανότητες, όπως να μπορέσεις να βρίσκεις κίνητρα για τον εαυτό σου και να αντέχεις τις απογοητεύσεις, να ελέγχεις την παρόρμηση και να χαλιναγωγείς την ανυπομονησία σου, να ρυθμίζεις σωστά τη διάθεσή σου και να εμποδίζεις την απογοήτευση να καταπνίξει την ικανότητά σου για σκέψη, να έχεις ενσυναίσθηση και ελπίδα. Κανένας δεν μπορεί να πει με ακρίβεια σε ποιο βαθμό ευθύνεται η Συναισθηματική Νοημοσύνη για τις διαφορές των ανθρώπων στη ζωή τους. Από τα δεδομένα προκύπτει ότι μπορεί να είναι μερικές φορές πιο ισχυρή και από τον Δείκτη Νοημοσύνης. 
Παρακολουθώντας μέχρι τη μέση ηλικία 95 φοιτητές του Χάρβαρντ από τις τάξεις της δεκαετίας του '40, εκείνοι που είχαν τις υψηλότερες επιδόσεις στα τεστ στο κολέγιο δεν ήταν ιδιαίτερα επιτυχημένοι, σε σύγκριση με συμμαθητές τους με χαμηλότερες βαθμολογίες, ως προς τους μισθούς, την παραγωγικότητα ή τη θέση τους, ο καθένας στον τομέα του. Ούτε ήταν τόσο ικανοποιημένοι από τη ζωή τους ούτε τόσο ευτυχισμένοι από τις φιλίες τους, την οικογένειά τους και τις πολύ στενές προσωπικές τους σχέσεις. Εντούτοις, οι ικανότητες που αποκτήθηκαν κατά την παιδική ηλικία, όπως η ικανότητα να αντιμετωπίζει κανείς τις αναποδιές, να ελέγχει τα συναισθήματά του και να τα πηγαίνει καλά με τους ανθρώπους, ήταν αυτές που έπαιξαν το σπουδαιότερο ρόλο. 


Το να ξέρεις ότι ένα άτομο είναι άριστος φοιτητής σημαίνει ότι ξέρεις μόνο πως είναι εξαιρετικά καλός σε ό,τι μετριέται με βαθμούς. Δε σου λέει τίποτα για το πώς αντιδρά στις μεταστροφές της ζωής. 
Και αυτό είναι το πρόβλημα: η ακαδημαϊκή νοημοσύνη δεν προετοιμάζει στην πραγματικότητα για καμία από τις θύελλες ή τις ευκαιρίες που η ζωή φέρνει στον άνθρωπο. Κι όμως τα σχολεία μας συνεχίζουν να εστιάζουν την προσοχή στις ακαδημαϊκές δεξιότητες, αγνοώντας τη συναισθηματική νοημοσύνη. Υπάρχουν πολλές αποδείξεις για το ότι οι άνθρωποι που είναι συναισθηματικά ικανοί -που γνωρίζουν και ελέγχουν καλά τα συναισθήματά τους- βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση σε κάθε τομέα της ζωής, είτε πρόκειται  για συναισθηματικές και πολύ προσωπικές σχέσεις, είτε για την προσαρμοστικότητά τους στους άφθαρτους κανόνες επιτυχίας που διέπουν την οργάνωση της ζωής τους. Οι άνθρωποι με πολύ ανεπτυγμένες συναισθηματικές δεξιότητες είναι πιθανότατα πιο ευχαριστημένοι και πιο αποτελεσματικοί στη ζωή τους, και είναι ικανοί να ελέγξουν τις νοητικές εκείνες συνήθειες που δίνουν ώθηση στην παραγωγικότητά τους. Οι άνθρωποι που δεν είναι σε θέση να βάλουν σε τάξη και να ελέγξουν τη συναισθηματική τους ζωή, δίνουν εσωτερικές μάχες που υπονομεύουν την ικανότητά τους για σωστά προσανατολισμένη εργασία και σκέψη.


Υπάρχει ένα παιδικό ανέκδοτο: "Πώς λες ένα βλάκα μετά από δεκαπέντε χρόνια;" Απάντηση: "Αφεντικό". Όμως ακόμα και στους "βλάκες" η συναισθηματική νοημοσύνη παρέχει ένα πρόσθετο όφελος στον εργασιακό χώρο, καθώς το συναισθηματικό ταλέντο είναι μία μετα-ικανότητα που καθορίζει πόσο καλά μπορούμε να χειριστούμε οποιαδήποτε ικανότητα διαθέτουμε, ακόμα και την ακατέργαστη ευφυΐα. 


Διαβάστε επίσης το σχετικό άρθρο για τα είδη της νοημοσύνης: http://vassiasarantopoulou.blogspot.com/2010/03/8.html


(Από το βιβλίο "Η Συναισθηματική Νοημοσύνη" του Daniel Goleman) 

Αυτοπεποίθηση

Πώς δημιουργείται η συναισθηματική ανασφάλεια;

-Εμπειρίες παιδικής ηλικίας

-Επικριτικοί γονείς

-Απόρριψη από φίλους, δουλειά

-Πρόσφατη αποτυχία ή απώλεια

-Εξάρτηση από άλλους

Χαρακτηριστικά ατόμων με χαμηλή αυτοπεποίθηση

-Ανασφάλεια

-Μοναξιά

-Υπερβολική ευθιξία

-Υπερβολική ενασχόληση με το τι νομίζουν οι άλλοι

-Άγχος και συχνές απογοητεύσεις

-Επικέντρωση στα αρνητικά

-Μειωμένες κοινωνικές δεξιότητες

-Δυσκολία να δέχονται φιλοφρονήσεις

-Χαμηλές προσδοκίες στη ζωή

-Διαταραχές στη συγκέντρωση, τον ύπνο, τη διατροφή

-Συνεχής αναζήτηση ενδείξεων έλλειψης ενδιαφέροντος από τους άλλους

Χαρακτηριστικά ατόμων με υψηλή αυτοπεποίθηση

-Υπευθυνότητα για τις πράξεις τους / Σιγουριά για τις αποφάσεις τους

-Αισιοδοξία, δημιουργικότητα, αγωνιστικότητα, τόλμη

-Αυτοέλεγχος

-Ανθεκτικότητα στις αρνητικές κριτικές των άλλων

-Ανεκτικότητα και σεβασμό στην προσωπικότητα των άλλων

Ενίσχυση της αυτοπεποίθησης:

Ας αναρωτηθούμε τα εξής:

-Οι αρνητικές εκτιμήσεις για τον εαυτό μου έχουν ρεαλιστική βάση;

-Μπορώ να μην επηρεάζομαι από το περιβάλλον ή το παρελθόν μου;

-Γιατί πιστεύω ότι αν δεν φέρομαι όπως θέλουν οι άλλοι, θα με απορρίψουν;

-Αν οι άλλοι πιστεύουν ότι δεν μπορώ να αλλάξω, πρέπει να το πιστέψω κι εγώ;

-Γιατί θα πρέπει να παραγκωνίζω τα πραγματικά μου προβλήματα, προκειμένου να παρουσιάσω μία καλή εικόνα στους άλλους;

Προτάσεις

-Στηριχτείτε στις δικές σας δυνάμεις

-Αποφύγετε αρνητικές παρατηρήσεις

-Αναγνωρίζετε την προσπάθεια και όχι απαραίτητα το τελικό αποτέλεσμα

-Μη συγκρίνετε τον εαυτό σας με τους άλλους

-Ανακαλέστε μία λίστα με τις επιτυχίες σας

-Βάλτε ρεαλιστικούς στόχους

-Κοιτάξτε τα λάθη σας μέσα από καθρέφτη, όχι μέσα από μεγεθυντικό φακό

-Μάθετε από την επιτυχία και μην επιμείνετε σε αυτή

-Κάντε κάτι σημαντικό και ευχάριστο για σας

-Δεν χρειάζεται να ανταποκρίνεστε στις προσδοκίες των άλλων

-Μην φοβάστε - ο φόβος μειώνει την επιτυχία

-Ενισχύστε τον εαυτό σας

-Μη συζητάτε τα σχέδιά σας με άτομα που δεν συμμερίζονται τον ενθουσιασμό σας

-Δεχτείτε τα κοπλιμέντα

-Μάθετε να χρησιμοποιείτε τις προτάσεις: Θέλω να...Δε θέλω να....

-Μάθετε να χαλαρώνετε

-Κάνετε τη ζωή που θέλετε εσείς, όπως τη θέλετε εσείς